فرم های تکواندو، پایه اصلی آموزش این ورزش هستند. هر هنرجو از ابتدای مسیر خود تا زمان رسیدن به کمربند مشکی، با فرمها پیشرفت میکند و میزان تسلط او از طریق نحوه اجرای این فرمها سنجیده میشود.
در سیستم استاندارد تکواندو WT (کوکیوان) که در ایران رایج است، ۱۷ فرم وجود دارد که بهصورت مرحلهای آموزش داده میشود. شناخت تعداد فرمهای تکواندو، اسم فرمها بهترتیب، سطح هر فرم و تفاوت آنها با مبارزه (کیوروگی)، به شما هنرجویان کمک میکند تا مسیر یادگیری خود را آگاهانه طی کنید. در این مقاله، فرم های تکواندو از فرم ۱ تا فرم ۱۷ را بهصورت کامل بررسی میکنیم. همراه ما بمانید.
فرم (پومسه) در تکواندو چیست و چه اهمیتی دارد؟
پومسه یا فرم، مجموعهای از حرکات دفاعی و هجومی از پیش تعیینشده است که بدون حریف انجام میشود. هر فرم، نشاندهنده مجموعهای از تکنیکها و استراتژیهاست که مبارزه با یک یا چند حریف خیالی را شبیهسازی میکند.
تمرین پومسه، سنگ بنای آموزش تکواندو است و مزایای بیشماری برای شما هنرجویان در تمام سنین و سطوح مهارت، بهدنبال دارد. شما با یادگیری این فرمها:
- تکنیکها را اصولی و کاملا استاندارد یاد میگیرید.
- برای آزمون ارتقای کمربند آماده میشوید.
- وارد مسابقات پومسه میشوید و امتیاز میگیرد.
البته، کیفیت آموزش فرم های تکواندو تا حد زیادی به انتخاب محل تمرین بستگی دارد. تمرین در بهترینباشگاه تکواندو در شرق تهران، کمک میکند تا انواع فرمها را بهخوبی یاد بگیرید و مسیر پیشرفت برای شما، کوتاهتر شود.
تفاوت فرم و مبارزه (کیوروگی)
در تکواندو، فرم (پومسه) و مبارزه (کیوروگی) دو بخش کاملا متفاوت از یکدیگر، با مهارتها و هدفهای جداگانه هستند.
در پومسه، مجموعهای از حرکات تکواندو بهصورت از پیش طراحیشده و انفرادی اجرا میشوند. پومسه مانند الفبای تکواندو است؛ بدون آن، پیشرفت شما سخت میشود. در مقابل، کیوروگی مبارزه رودررو با حریف است که مطابق با قوانین انجام میشود. کیوروگی میدان عمل است؛ جایی که آموختهها به چالش کشیده میشوند.
جدول مقایسه تفاوتهای پومسه و کیوروگی
در جدول زیر تفاوت بین فرم و مبارزه را بررسی میکنیم.
| مورد مقایسه | پومسه (فرم) | کیوروگی (مبارزه) |
| نوع اجرا | انفرادی | با حریف |
| تمرکز اصلی | تکنیک و دقت | سرعت و تاکتیک |
| ساختار | ثابت و مشخص | متغیر و لحظهای |
| فشار بدنی | متوسط | بالا |
| نقش ذهن | بسیار پررنگ | واکنشی و سریع |
فرمهای تکواندو چند تا هستند؟
فرم های تکواندو (فرم یک تا فرم ۱۷) از ارکان اصلی آموزش هنرهای رزمی هستند. آنها مجموعهای از حرکات از پیش طراحیشدهاند که به شما هنرجویان کمک میکنند تا قدرت، تعادل و تمرکز ذهنی خود را افزایش دهید.
در قوانین تکواندو، فرمهای فراوانی وجود دارند که در طول سالها توسعه پیدا کردهاند. بااینحال، در سیستم استاندارد تکواندو WT (کوکیوان) که در ایران رایج است، ۱۷ فرم اصلی وجود دارد. در ادامه تقسیمبندی آنها را بررسی میکنیم.
تقسیمبندی فرم های تکواندو
فرم های تکواندو در سیستم استاندارد WT (کوکیوان)، بهصورت مرحلهای طراحی شدهاند و هر فرم، مقدمهای برای اجرای فرم بعدی است. بهطور کلی، از نظر سطح، فرمها به دو دسته تقسیمبندی میشوند.
فرمهای مبتدی
فرم های ابتدایی تکواندو، مخصوص هنرجویانی هستند که تازه در مسیر یادگیری قرار گرفتهاند و هدف آنها، آموزش اصول پایه، مسیر حرکت و هماهنگی بدن است. فرمهای ۱ تا ۸، جزو فرمهای مبتدی هستند.
فرمهای پیشرفته
فرمهای پیشرفته، مخصوص هنرجویان باتجربه و دارای کمربند مشکی هستند. اجرای این فرمها، نیازمند تسلط بالا بر تکنیک، قدرت ذهنی و کنترل بدن است. فرمهای ۹ تا ۱۷ را فرمهای پیشرفته میگویند.
تفاوت فرمها در سبکهای مختلف
از آنجایی که سبکهای مختلفی در تکواندو وجود دارد، تعداد فرمها در این سبکها هم متفاوت خواهد بود. هر سبک، سیستم فرم مخصوص خود را دارد. در این بخش، به بررسی اسم فرم های تکواندو بهترتیب و تفاوت میان آنها میپردازیم.
فرمها در تکواندو WT (کوکیوان)
این سبک، رایجترین سیستم تکواندو در ایران و مسابقات جهانی است.
- نام فرمها: پومسه
- تعداد فرمها: ۱۷ فرم اصلی
- کاربردها: آموزش باشگاهی، آزمون ارتقای کمربند، مسابقات رسمی پومسه
فرمها در تکواندو ITF
سیستم ITF، سیستم آموزشی متفاوتی دارد و فرمها در آن، با نام دیگری شناخته میشوند.
- نام فرمها: تول (Tul)
- تعداد فرمها: ۲۴ فرم
- ویژگیها: نامگذاری تاریخی و فلسفی، ریتم متفاوت نسبت به WT، ساختار حرکتی متفاوت
این سبک، در ایران زیاد رایج نیست و معمولا در مسابقات فدراسیونی استفاده نمیشود.
فرمهای تکواندو بر اساس کمربند
در تکواندو، با هر مرحله از پیشرفت، شما تکواندوکاران، کمربند متناسب با سطح خودتان را دریافت میکنید. یکی از مهمترین شاخصهای این پیشرفت، یادگیری و اجرای صحیح فرم های تکواندو (پومسه) متناسب با هر کمربند است. یادگیری صحیح هرکدام از این فرمها، نیازمند یک باشگاه و مربی حرفهای است.
پس از پیداکردن بهترین باشگاه تکواندو در تهران، شما میتوانید زیر نظر بهترین مربیان، آموزش ببینید. در ادامه، تقسیمبندی فرم های تکواندو بر اساس کمربند را برایتان آوردهایم تا با آشنایی کامل بهسراغ یادگیری بروید.
فرمهای کمربند سفید تا سبز (فرم های ابتدایی تکواندو)
هدف از اجرای این فرمها ( فرم ۱ تا فرم ۴)، آموزش حرکات پایه تکواندو است.
- فرم ۱: تهگوک ایل جانگ
- فرم ۲: تهگوک یی جانگ
- فرم ۳: تهگوک سام جانگ
- فرم ۴: تهگوک سا جانگ
این مرحله، جهت درک صحیح حرکات و ایجاد تعادل در شما ورزشکاران، بسیار مهم است.
فرمهای کمربند آبی و قرمز
فرمهای این سطح ( فرم ۵ تا فرم ۸)، پیچیدگی بیشتری دارند و اجرای صحیح آنها، نیازمند دقت بالاتری است.
- فرم ۵: تهگوک اوه جانگ
- فرم ۶: تهگوک یوک جانگ
- فرم ۷: تهگوک چیل جانگ
- فرم ۸: تهگوک پال جانگ
اجرای صحیح این فرمها توسط ورزشکار، نشاندهنده پیشرفت و دقت او در ورزش است.
فرمهای کمربند مشکی (فرمهای پیشرفته تکواندو)
فرمهای کمربند مشکی ( فرم ۹ تا ۱۷)، نیازمند تمرکز بالا، قدرت ذهنی و تسلط کامل بر تکنیکها هستند.
- فرم ۹: کوریا
- فرم ۱۰: کومگانگ
- فرم ۱۱: تهبک
- فرم ۱۲: پیونگوون
- فرم ۱۳: شیپجین
- فرم ۱۴: جیتائه
- فرم ۱۵: چونکوان
- فرم ۱۶: هانسو
- فرم ۱۷: ایلیو
نکته قابل توجه این است که هر فرم، مرحلهای از رشد جسمی و ذهنی هنرجو را نشان میدهد و حذف یا اجرای ناقص آنها، مسیر پیشرفت را مختل میکند.
آموزش فرم های تکواندو؛ به چه نکاتی باید توجه کرد؟
هنگام آموزشدیدن و یادگیری فرمهای تکواندو، توجه به چند نکته مهم زیر، میتواند سرعت یادگیری شما را دوچندان کند.
وضعیت بدن و تعادل
برای اجرای صحیح فرمها، مهمترین نکته داشتن تعادل است. زاویه پاها، وضعیت زانوها و راستای ستون فقرات باید کاملا کنترلشده باشد تا حرکات فرم، بهصورت استاندارد اجرا شوند.
قدرت، سرعت و ریتم اجرای فرم
یک فرم استاندارد ترکیبی از قدرت، سرعت و ریتم است. اجرای بیش از حد سریع یا یکنواخت، کیفیت فرمها را کاهش میدهد و باعث میشود که حرکات، اصولی اجرا نشوند.
تمرکز و تنفس صحیح
برای افزایش قدرت و تمرکز در اجرای صحیح حرکات، لازم است که تنفس ورزشکاران با حرکات، هماهنگی داشته باشد. هنرجویان حرفهای از تنفس برای کنترل انرژی بدن استفاده میکنند.
علاوهبر تنفسگرفتن بین حرکات، مهم است که برنامه تمرینیتان، متناسب با تواناییهای شما باشد. برنامه کلاس های باشگاه امیر بهگونهای است که شما میتوانید در ساعتهای مختلف و با یک برنامه اصولی و مناسب، تمرینتان را دنبال کنید.
اشتباهات رایج در اجرای فرم های تکواندو
هنگام اجرای فرمهای تکواندو، معمولا اکثر ورزشکاران بهدلیل بیدقتی دچار خطاهایی میشوند که تمام تلاشهای آنها را بینتیجه میگذارد. به همین خاطر، آشنایی با این موارد به شما کمک میکند تا دچار خطا نشوید. چند مورد از مهمترین آنها در ادامه بررسی میشوند.
اشتباهات حرکتی
از جمله خطاهای رایج میتوان به زاویه اشتباه بلاکها، ارتفاع نادرست ضربات پا و اجرای ناقص تکنیکها اشاره کرد.
اشتباهات ریتم و تعادل
قطعشدن ریتم فرم یا از دستدادن تعادل، یکی از موارد مهمی است که باعث کسر امتیاز در مسابقات میشود.
خطاهای رایج در آزمون ارتقاء کمربند
فراموشی ترتیب حرکات، ضعف در کیهاپ، مکثهای بیجا و عدمتمرکز، از مهمترین دلایل مردودی در مسابقات، بین ورزشکاران است.
فرم های تکواندو، پایه پیشرفت اصولی
فرم های تکواندو بخش جدانشدنی آموزش این رشته هستند و نقش مهمی در یادگیری تکنیکها، ارتقای کمربند و موفقیت در مسابقات دارند. در سیستم WT که داخل ایران رایج است، ۱۷ فرم اصلی وجود دارد.
اجرای صحیح فرمها نیازمند رعایت تعادل، ریتم، تمرکز و آموزش اصولی زیر نظر یک مربی حرفهای است. اگر بهدنبال یک باشگاه حرفهای در مجیدیه یا محله پیروزی هستید، کلاسهای باشگاه امیر برای شما بهترین انتخاب هستند. شما در این باشگاه، زیر نظر بهترین مربیان انواع فرمهای تکواندو را یاد میگیرید.
سوالات متداول
۱) فرم های تکواندو چند تا است؟
در سیستم استاندارد تکواندو کوکیوان، ۱۷ فرم اصلی وجود دارد. فرمهای ۱ تا ۸ مخصوص هنرجویان مبتدی و فرمهای ۹ تا ۱۷ ویژه کمربند مشکی و سطوح پیشرفته هستند.
۲) فرم های تکواندو با اسم چگونه تقسیمبندی میشوند؟
فرم های تکواندو با اسم به دو دسته مبتدی و پیشرفته تقسیم میشوند. فرمهای ۱ تا ۸ فرمهای مبتدی و فرمهای ۹ تا ۱۷ فرمهای پیشرفته هستند که هر کدام مرتبط با سطح کمربند ورزشکار است.
۳) نام فرم های تکواندو چیست؟
در سیستم استاندارد WT، نام فرمهای تکواندو از فرم ۱ تا فرم ۱۷ است. هر فرم مرحلهای از یادگیری و پیشرفت شما را نشان میدهد و با کمربند مرتبط است.
4) اسم فرم های تکواندو به ترتیب چیست؟
فرمهای تکواندو بهترتیب شامل تهگوک ایلجانگ، تهگوک ایجانگ، تهگوک سامجانگ، تهگوک ساجانگ، تهگوک اوجانگ، تهگوک یوکجانگ، تهگوک چیلجانگ، تهگوک پالجانگ، کوریا، کومگانگ، تهبک، پیونگوون، شیپجین، جیته، چونکوان، هانسو و ایلیو هستند.
منابع:
https://synergymartialarts.ca/2024/08/14/the-importance-of-forms-poomsae-practice-in-taekwondo/
https://thekarateblog.com/taekwondo-forms/
https://leestkdusa.com/taekwondo-forms/
https://mtftaekwondo.com/taekwondo-forms-for-each-belt/
https://blackbeltwiki.com/wtf-taekwondo-forms
https://bstf.org.uk/info/kukkiwon-patterns/